уйғур почтиси
өткән дүшәнбә күни (23-март) тәйвәндики тунҗи қетимлиқ пиризент вә муъавин пиризент омумий сайлиминиң 30 йиллиқ хатирә күнидур. америка парламент әзалири байанат елан қилип, тәйвәнниң демократийә мусаписини йуқири баһалиди вә тәйвәнни һәрқайси дөләтләр үчүн «демократийә вә қанун билән идарә қилишниң мәшъили» дәп тәриплиди.
авам палатаси «дөләт мәҗлиси тәйвән гурупписи» ниң бирликкә кәлгән рәъиси, җумһурийәтчиләр партийәсидин болған федератсийә авам палата әзаси мариъо диъас-баларт (Mario Diaz-Balart) вашингтон вақти дүшәнбә чүштин кейин иҗтимаъий таратқу суписи X тә йазма елан қилип мундақ деди: «30 йил илгири, тәйвән хәлқи хитай хәлқ җумһурийитиниң тәһдит вә қорқутушлириға писәнт қилмай, тунҗи қетимлиқ пиризент сайлимини өткүзди, бу һайатий күчкә вә қәйсәрликкә толған бир демократик түзүмниң башланғанлиқиниң бәлгисидур. … бүгүнки күндә, тәйвән һинди-тинч окйан райони, һәтта пүткүл дунйаниң демократик қиммәт қариши, нсан һәқлири вә қанун билән идарә қилиштики мәшъилигә айланди.» у йәнә америкиниң, болупму дөләт мәҗлисниң узундин буйан тәйвәнни қоллап келиватқанлиқини билдүрди.
«дөләт мәҗлиси тәйвән гурупписи» ниң муъавин бир рәъиси, демократлар партийәсидин болған федератсийә авам палата әзаси ами бера (Ami Bera) дүшәнбә чүштин кейин X тә мундақ деди: тәйвән пиризентини биваситә сайлашниң 30 йиллиқи абидә характерлик әһмийәткә игә болуп, «тәйвән демократик түзүминиң күчлүклүкини, қанун билән идарә қилишниң мукәммәлликини вә хәлқниң қәтъий ирадисини намайан қилди.» у дөләт мәҗлисидә икки партийә һәмкарлиқиға давамлиқ рәһбәрлик қилип, тәйвәнниң бихәтәрлики, гүллиниши вә дунйа сәһнисидә актип рол ойнишини қоллашни үмид қилидиғанлиқини ейтти.
америка кеңәш палатаси қораллиқ күчләр комитетиниң рәъиси роҗер виккер (Roger Wicker) дүшәнбә күни йәнә байанат елан қилип, тәйвән демократийәсиниң 30 йиллиқини мәдһийәлиди. у байанатида мундақ дәп йазди: «тунҗи пиризентни биваситә сайлап чиққандин 30 йил кейин, тәйвән хәлқи америка вә дунйаға өзлириниң мустәбит таҗавузчилиққа қарши турушқа җүръәт қилидиғанлиқини көрсәтти. мән уларниң һинди-тинч окйан райониниң әркинлики вә тинчлиқини қоғдаш үчүн қошқан төһпилирини тәбрикләймән.»
тәйвән пиризенти ләй чиңде фейсбукта йазма елан қилип, 30 йил бурун тәйвән хәлқиниң хитайниң башқурулидиған бомба тәһдитигә баш әгмәй демократийәни таллиғанлиқини әслитип өтти.
у йәнә қанун турғузуш оргинини йеңи дөләт мудапиъә хам чотини тәстиқлашқа чақирип, пәқәт йетәрлик күч вә ирадә арқилиқла әркинликни қоғдап қалғили болидиғанлиқини тәкитлиди.
шуниң билән бир вақитта, америка билән йапонийә рәһбәрлириму тәйвән боғузиниң тинчлиқини қоғдайдиғанлиқини, күч ишлитип һазирқи һаләтни өзгәртишкә қарши туридиғанлиқини билдүрди.
